Gleanings

Tabureti ibukin te Ritiwan

N aran Teuare E a tia ni kaotaanako raneaneana iaon te karikibwai ae e bwanin!

Tain Aumarin te Tamnei e a roko, O te Kabanea n Rietaata ni Kainikoroboki, ibukin Bukamaruan te Kabanea n Nanoanga e a waekoa n roko. Kamwaingko ngkanne, ao kaotaa, i matan te karikibwai nikabane, aran te Atua, ao bukamarua Kamoamoaakina, n te aro are karikibwai nikabane a na kona ni manga karikaki ao ni kabouaki. Taetae, ao tai taua wiim. Itoiningainan te kimwareirei e otanako iaon oraitanin Arara, te Kimwareirei, n ai aron ae abanuean aran te Atua e a tia ni katamaroaaki ma bwainkatamaroaan aran am Uea, te Tia Karika karawa. Teirake i matan aonon nako te aonnaba, ao katauraoiko ma mwaakan te Ara Ae Moan te Korakora aio, ao tai riki n aroia naake a baenikai.

I taku bwa ko a tia n tei ao n aki kakamwakuri iaon Au Tabureti. Tao bon otamwaakan Moan te Tamnei ae e rota am iango, ke aia taetae n aki akaaka naake a kanganga aroia ae ngaia ae ko a onrake iai ma te karawawataaki ao ni mwauku n aki kona ni kakamwakuri? Tarataraiko raoi bwa e raawa ni iai te bwai ae e totokoiko man kamoamoaakin korakoran te Bong aei – te Bong are iaon Tabonibain te mwaaka ni uea ao te korakora e a tia ni kauka Uainin te Manga Kaitiboaki, ao ni weteia nikabane ake i karawa ao nikabane ake iaon te aba. Ko tangiria riki ni baenikai ngke te ang ae e aabebete are e katanoataa ana Bong te Atua e a tia n ukaki nako aoia, ke ngkoe raoia naake a kainaki i tinaniku n ai aron te rabunanimata mai Irouna?

Akea te rabunanimata ae I a tia ni kariaia, O Uean aara nikabane ao te Tia Karika karawa, bwa e na kainai man kinaakin mimitongin Am Bong – te Bong are tauran te kairiiri nakon te aonnaba, ao kanikinaean Bongin Ngkoangkoa nakoia nikabane ake a maeka inanona. Au kainabwaabu bon ibukin taian rabunanimata ake a tia ni kamatakii mataia Am karikibwai bwa a na Noriko, ao aki taetaeu bon ibukin bwaai n tutuki ake a tia n tukiia Am aomata bwa a na ataa Am koaua. Ko ataa ae inanou, ma I aki ataa ae i Nanom. Ngkoe te Kabanea n Ataibwai, te Ataibwaai nako. N Aram ae e rianako iaoia aara nikabane! Ngkana Am tua ae e na riaon tuua nako ao am kaetieti ae e aki kona ni kaitaraaki e roko irou, e na bon kakorakoraai bwa manga kamaiua tamneia aomata nikabane, rinanon Am Taeka ae te kabanea n rietaata, are I a tia n ongo ae e taekinaki n Newem ae e korakora inanon Am Abanuea ni mimitong. E na kangaraoai ni katanoataa te kaotioti ibukin Moam ae e katekemata are rinanona te bwai are e karabaaki mai mataia aomata e a tia ni kaotaki inanon Aram, te Kabanea n Teretere, Uean te Kamanomano, Te Maiu I bon Irouna.

Ko na kona ni kunea riki temanna bwa ti Ngai, O Kainikoroboki, n te Bong aei? Tera ae e a riki nakon te karikibwai ao kaotakina nako? Tera ae e a riki nakon aara ao aia abanuea? A nakea karikibwai nikabane, ake a noraki ao ake aaki? Tera ae e riki nakon taian karabaraba ake a karabaaki n te uniweeti ao ana kaotioti? Noria, te karikibwai ae e bwanin e a tia ni bua nako! Akea te bwai ae e tiku ma ti Moau, te Teimatoa n Aki Tootoki, te Otanako, te Kabanea ni Mimitong.

Aio te Bong are akea te bwai ae e kona n noraki ma ti raneanean te Taura are e otanako mai moan Am Uea, te Raoiroi, te Kabanea n Tituaraoi. Ni koaua, Ti a tia ni karikii tamnei nikabane bwa a na mate iaan aroaron Ueara ae e katikitiki ao n tabwanin ana tautaeka. Ti a tia, ngkanne, ni kateirakea te karikibwai ae e boou, bwa kanikinaean Ara tituaraoi nakoia aomata nako. Ngai, ni koaua, te Kabanea n Angaanga, Bongin Ngkoangkoa.

Aio te Bong are te aonnaba are e aki nonoraki e takarua: “E kakorakoraaki am kakabwaia, O aonteaba, bwa ko a tia ni karikaki bwa kaintokanwaen Atuam, ao n rineaki bwa nnen tekatekan Ana kaintokanuea ae moan te mwaaka.” Aonnaban te mimitong e takarua: “E bia maiu ni kabureaki ibukim, bwa Teuare E tangiraki ae te Kabanea n Nanoanga e a tia ni katea Ueana iaom, rinanon korakoran Aram are e a tia ni beritaaki nakoia bwaai nikabane, e ngke n taai aika a tia n nako ke ibukin taai aika a na roko.” Aio te Bong are bwaai nikabane aika a boiarara a tia ni karekea boiararaia man boin Au kunnikai – te kunnikai are e a tia ni kakiaa boiararana nako aon te karikibwai nikabane. Aio te Bong are taian ran ibukin te maiu ae akea tokina ae e butimwaaka a tiinako man Nanon te Kabanea n Nanoanga. Kawaekoako, ma nanom ao tamnei, ao nima are e na kanuaiko, O te Runga n te aonnaba are i eta!

Atonga: Teuare Ngaia te Tia Kaotiota Teuare E Aki Ataaki, te Aki Nonoraki ibuakoia ake A Aki Nonoraki, ke arona bwa ko noria. Teuare Ngaia are e katangainaa i matam te Atibu ae e Kakaawaki are e karabaaki ao ni moan te bobuaka, ke arona bwa ko ukeria. Ngaia Teuare te tia Tangiraki ibuakon bwaai nako, e ngae ngke n taai aika a nako ke taai aika a na roko. Ko bia katokaa nanom ao am kantaninga Nakoina!

Ti a tia n ongo bwanaan am bubuti, O Kainikoroboki, ao ni kabwaraa buren am kainabwaabu. Tera te bwai ae ko a rangi ni kainnano ni karawawataaki iai?

Niniakiu ni Menam ikai, O ae Moan te Tangiraki n taian aonnaba nikabane, ae e a tia ni katikai ao ni bwainai.

Teirake, ao katanoataa nakon te karikibwai ae e bwanin taian rongorongo aika a kakukurei bwa Teuare Ngaia te Kabanea n Nanoanga E a tia ni kainetii Mwanekana nakon te Ritiwaan ao E a tia n rinnako iai. Kairiia, ngkanne, aomata nakon te onaroka ni kukurei are E a tia te Atua ni karaoia bwa Kaintokanuean Ana Bwaretaiti. Ti a tia n rineiko bwa Ara kabanea ni mwaaka ni Buu, are katangakina e na kanikinaea manga kamaiuakiia aomata nikabane.

Atonga: Aio te Bwaretaiti are iaon arokana nako uainin te kakarabakau e a tia ni katuka mwanekan ana kaotioti: “Teuare e karabaaki mai mataia aomata e a kaotaki, ni katauraoaki ma te mwaaka ni uea ao te korakora!” Aio te Bwaretaiti are baana aika a mwaingiing a katanoataa: “O ngkami ake kam maeka i karawa ao i aonteaba! E a tia ni kaoti ae e tuai ni kakaoti mai mwaaina. Teuare Ngaia, man te aki tootoki, e a tia ni karabaa Matana man aia taratara karikibwai e a roko ngkai.” Man te ang ae e beebete are e wirikiriki are e ukaki ibuakon taian mwaanga e roko te takarua: “Teuare Ngaia Uean te tautaeka iaoia nikabane e a kaotaki. Te Abanuea bon Ana bwai te Atua,” ao man taian ran ake a wawaanako e kona n ongo te aba te maningoongoo: “A bane ni kakukureiaki maata nikabane, bwa Teuare Ngaia ae akea ae e a tia n noria, are te bwai are E karabaa akea ae e a tia ni kunea, e a tia ni mwemweka rabunanimatan te mimitong, ao ni kanakoa rabunan moan te Tamaroa.”

Inanon te Bwaretaiti aio, ao man rietan taian ruu ake i eta, Ainen Karawa a tia n wewete ao n takarua: “Kukurei, ngkami taan maeka inanon aonnaba ake i eta, bwa tabonibain Teuare Ngaia are Bongin Ngkoangkoa a tangitang, inanon aran te Kabanea ni Mimitong, te Kabanea ni Korakora ni Beero, inanon nuukan buroon karawa. Bain te tituaraoi e a tia ni otabwaninia ni katobibia mwangkon te maiu ae akea tokina. Kaaniia, ao moi kanuaiko. Nima ni marurung ma te kukurei, O ngkami ake bon taan karabwataa te ingainga, ngkami ake kam rabwatana te tangira ae e ingainga!”

Aio te Bong are Teuare Ngaia te Tia Kaotiota aran nako te Atua E a tia n otinako man Ana Auti n Rianna ae e mimitong, ao ni katanoataa nakoia nikabane ake i karawa ao nikabane ake iaon te aba: “Kamwaawai nako mwangko te Bwaretaiti ao nikabane taian ran ni kamaiu ake inanoia, bwa noria, aomatan Bahá’ a tia n rinnako inanon te nne ae e kakukurei are Kaaniana ni Karawa, ao n tia n nima te uain ni manga kaitiboaki, man mwangkon tamaroan aia Uea, te Tia Bwaibwai ni Bwaai Nikabane, te Kabanea n Rietaata.”

Mwaninga taekan te aonnaba ni karikibwai, O Kainikoroboki, ao raira moam nakon moan am Uea, Uean aara nikabane. Katamaroa, ngkanne, te aonnaba ma bwainkatamaroaan ana bwaintituaraoi am Uea, Kingin bong aika akea tokiia. Bwa Ti nora boiararan te Bong are iaon Teuare Ngaia are E Tangiraki irouia aono nako e a tia ni kaotaa iaon abanuean te aki noraki ao te noraki otanakon tauran Arana aika a kabanea n rianako, ao n otabwaninia ma raneanean otan Ana bwaintituaraoi aika a kabanea n tatangira – taian bwaintituaraoi are akea ae e kona n atai ma ti Ngaia, Teuare te Tia Kamanomano ae te kabanea n rietaata ibukin te karikibwai ae e bwanin.

Tai taraia ana karikibwai te Atua ma ti ma te mata n akoi ao n nanoanga, bwa ara kakaawakin n tamnei ae e tatangira e a tia n ninii karikibwai nikabane, ao Ara tituaraoi e a tia n otabwaninia te aonnaba ao karawa. Aio te Bong are ana toro te Atua ni koaua a na katonga te ran ni kamaiu ni manga kaitiboaki, te Bong are naake a kaan nakoina a na kona ni moi man te karaanga ibukin te maiu ae akea tokina ae e raanga ni karaurau, ao naake a kakoauaa Ana katiteuanaaki, uainin Kaaniana, rinanon aroia ni kinaa Teuare Ngaia are Tokin bwaai ni kabane are te kabanea n Rietaata ao ni Kabanea, are Irouna Newen te Mwaaka ni Uea ao ni Mimitong ni bwanaa e taekina te wewete aio: “Te Abanuea bon Au Bwai. Ngai, i Bon Irou, bon, Ana Tia Tautaeka, ni Bon Inaomatau.”

Katika nanoia aomata, rinanon te wewete Ibukina, te Tia Tangiraki n ti ngaia. Atonga: Aio Bwanaan te Atua, ngkana ngkoe ae ko kakauongo. Aio Bonginaumarin Ana Kaotioti te Atua, ke arona bwa ko ataia. Aio Nnen-Karangainan Ana Aro te Atua, ke arona bwa ko kinaa. Aio Boton Ana Kaetieti te Atua, ke arona bwa ko karaoa am moti n te aro ae e riai. Aio te Karaba are e kaotaki ao e raba; ke arona bwa ko na noria. O aomatan te aonnaba! Taea nako, inanon Arau are e rabunii nako aara nikabane, bwaai ake ami bwai, ao iinako inanon te Marawan aio are i kabina a wene n raba taian bwaeao n niniwana ao n taetaenikawai, te marawa are e uti n Arau, te Kabanea n Nanoanga. E anga te kaetieti aio nakoimi Teuare Ngaia Tinaia Booki.

Teuare Moan te Tangiraki E a roko. Inanon Angaataina bon te Uainin Arana ae e kainaki. E a kukurei te aomata are e rairaki Nakoina, ao n nima kanuaakina, ao n takarua: “Ko na neboaki, O te Tia Kaotii kanikinaean nako te Atua!” N etietin te Kabanea ni Korakora! Bwaai nikabane ake a karabaaki a tia ni kaotaki rinanon korakoran te koaua. Nikabane ana bwaintituaraoi te Atua a tia ni karuoaki, bwa kanikinaean Ana tituaraoi. Ranin te maiu ae akea tokina, inanon tabwaniniia, a tia n anganaki nakoia aomata. Ni katoai nako taian mwangko a tia n tauaki inanon bain te Kabanea n Tangiraki. Kaaniiko, ao tai baenikai, e ngae ngke ti inanon te tai ae e kimototo.

A kakabwaiaaki naake a tia ni kibarake iaon bainikiban te kamwawaaki ao ni karekea te karinan are, n aron ae e baireaki Iroun te Atua, e kanuui nako karikibwai nikabane, are aia kainikatonga taan rabakau n aia iango ni katautau, ke angiia kaain te aonnaba a tia n tokanikai ni kabwaoua man Ana Aro. Antai mai buakomi, O aomata, ae e na kaakeaa te aonnaba, ao ni katikaki ni kaaniaki nakon te Atua, Ueaia aara nako? E na kuneaki iaara te aomata are, rinanon mwaakan Arau are e rabunii karikibwai nikabane, e na karenakoi bwaai ake irouia aomata, ao n nimtia, ni kabanea korakorana, nakon bwaai ake e a tia te Atua, te Ataibwaai ake a aki noraki ao ake a noraki, bwa e na kona n norii? Ai ngaia are Ana tituaraoi e a tia ni karuoaki nakoia aomata nako, Ana kaotioti e a kakoroaki bukina, ao ana kakoaua a otanako i etan Oraitanin te nanoanga. E kaubwai te kanuanga are e na tokanikai n reke iroun te aomata are e kakoauaa ao n takarua: “Ko na kamoamoaaki Ngkoe, O ae Ko Tangiraki n taian aonnaba nako! E na kamoamoaaki Aram, O Ngkoe ae ko Tangiraki irouia naano nikabane ake a mataata!

Kimwareirei ma te katoki ni kimwareirei, O aomatan Bahá, ngkai kam wewete nakon uringakin te Bong are te katoki ni kakukurei, te Bong are Newen Bonging Ngkoangkoa e a tia n taetae, ngke E kitana Ana Auti, ni waaki nakon te Tabo are mai iai e kaotaa nako aon te karikibwai ae e bwanin raneanean Arana, te Kabanea n Nanoanga. Te Atua Ara Tia Kakoaua. Ke arona bwa ti na kaotii taian karaba ake a karabaaki ibukin te Bong arei, nikabane ake a maeka iaon te aonnaba ao i karawa a na tong nako ao ni mate, ma ti ake a kamaiuaki iroun te Atua, te Kabanea ni Mwaaka, te Kabanea n Ataibwaai nako, te Kabanea ni Wanawana.

Aio korakoran mwin niniakin nakon ana taeka te Atua iaon Teuare Ngaia are te Tia Kaota Ana kakoaua aika akea te nanououa iai, n te aro are Ana Kainikoroboki e aikoa kona ni kakamwakuri. Ma taeka aikai E a kaina iai Ana Tabureti: Akea te Atua bwa ti Ngai, te Kabanea n Rietaata, te Kabanea ni Korakora, te Kabanea n Rianako Tamaroana, te Kabanea n Ataibwai.

Tabureti ibukin Karamera

Mimitong ni kabane bon nakon te Bong aei, te Bong are i nanona boiararan nako te nanoanga a tia ni uotaki rinanon te ang nako aoia karikibwai ni kabane, te Bong ae e koro n te karaoiroaki rooro ma tienture ake a tia n nako mai mwaaina a bon aki konaa ni kabotaua, te Bong are i nanona Boong e a tia n rairaki nakon Tekatekam ae Tabu. N rimwiin anne bon bwanaaia karikibwai ni kabane, ao i aoia bon Rungaia Anera ni Karawa, n ongo te aba bwanaaia ni wewete n takarua: Ienikuriiko Ngkoe Karamera, bwa nooria, ootan buraburan Moan Te Atua, te Tia Tautaeka n Abanuean taian Ara ao te Tia Karaoa karawa nako, e a tia n neboaki i aom.'

N tauaki i nanon te kimwareirei ae korakora, ao n tabekaarake bwanaana ni karietaata, e takaarua n taku: ‘E bia riki maiu bwa te karea Nakoim, i bukina bwa Ko a tia ni kaeta am taratara nako aou, n tia n ana nako aou Am bwai n tituaraoi, ao n tia ni kaetai nakon mwanekan waem. Te raure nako Mairoum, Ngkoe are Boton te maiu ae akea tokina, e a tia ni waetata ni kabuaai ao raroau mai Iroum e a tia ni kabueka tamneiu. Te kamoamoaaki Nakoim bwa Ko a bon tia n anganai te konabwai bwa Nna ongo nakon Am wewete, ibukin tian karineau ma mwanekan waem, ao ibukin tian kamaiuakin tamneiu rinanon korakoran boiararan Am Bong ao kakangin bwanaan Am Kainikoroboki, te bwanaa are Ko a bon tia ni baaireia bwa te buu ni wewete i buakoia Am botannaomata. Ao ngke e a roko te aoa are e na kaotaki iai Am Aro ae e aki konaa n totokoaki, ao Ko a tia n ikeikena ikeiken Tamneim nako nanon Am Kainikoroboki, ao nooria, te karikibwai ae bwanin e ioaki bon mai oina, ni kaota nakoia aomata kamiimi nako ake a wene n raba i nanon kaubwain Teuare boni Ngaia te Tia Bwaina te karikibwai ni kabane.’

E aki maan imwiin tian rokon bwanaana n te Tabo are moan te karietataaki arei ao n aei ae Ti a kaeka: ‘Angan Am Uea te karabwarabwa ae bati, Ngkoe Karamera. Ain raurenakom Mairou e waetata ni kabuako, ngke marawan Rokou e naouea i matam ao ni kaunga ma te kukurei matam ao ake irouia karikibwai ni kabane, ao ni kaonrakei ma te kukurei bwaai ni kabane ake a nooraki ao ake a aki nooraki. Kukurei, bwa E a tia Te Atua i nanon te Bong aei ni katea Kaintokan Ueana i aom, n tia ni karaoiko bwa moan teirakean Ana kanikina nako ao otaningainan kakoauaan Ana Kaotioti. E a kakabwaiaaki te aomata are e katobibia rarikim, are e katanoataa kaotiotin Mimitongim, ao n taekina Ana bwai n tituaraoi Am Uea ae Atuam are a tia ni kabwaroaki nako aom. Taua Mwangkon te Maiu ae Akea Tokina i nanon aran Am Uea, te Kabanea ni Mimitong, ao anga am kaaitau Nakoina, bwa E a tia ni bita nanokaawakim nakon te kukurei ao n onika rawawatam ae korakora nakon te kimwareirei ae bati. Ngaia, n te koaua, E bon tangira te tabo are e a tia ni karaoaki bwa tekatekan Kaintokan Ueana, are e a tia n touaki ni Waena, are e a tia ni karineaki n Tikuna iai, are e a tia n tabekakirakeaki mai iai Ana wewete, ao are a bon tia ni kabwaroaki i aona Rannimatana.

‘Wewete nako Tion, Ngkoe Karamera, ao katanoata te rongorongo ae e kakukurei: E a bon roko Teuare E karabaaki ngkoa man mataia aomata! E a bon nooraki ngkai Ana tautaeka ae totokanikai; e a bon tia ni kaotiotaki Mimitongina ae rabwatii bwaai ni kabane. Taratara raoi, bwa ko aonga n aki tabwara ke n nanokokoraki. Ienikuriiko ni katobibia Ana Kaawa Te Atua ae e a tia n ruo mai karawa, are te Kaawa ni karawa ae e a tia ni katobibiaki ma te nebonebo irouia ake a tangiraki iroun Te Atua ake a itiaki nanoia, ao ai botakiia anera aika moan te karietataaki. E a korakora Nanou ni kan katanoata nakoia taabo nako i aon te aonaaba aio, ao ni uota nakoiia n aia kaawa nako rongorongo aika a kakukurei n te Kaotioti aio. Te Kaotioti are e a tia ni kariiaki nako iai nanon Tiinai, ao are e a tia te Kai ae e Ura ni wewete n arana: “Bon nakon Te Atua, Ueaia Uea, taian abanuea n aonaaba ni karawa.” Bon aio, ni koaua, te Bong are i nanona aaba nako ao marawa a uaia ni kukurei n te katanoata aio, te Bong are a tia ni katauraoaki ibukina bwaai ni kabane ake E a tia Te Atua, rinanon te tituaraoi ae riaon aia iango ma nanoia aomata, ni katautaua kaotiia. Imwiin te tai ae e aki maan ao Te Atua E na borauakina Ana Aake i aom, ao ni kaotiia aomatan Bahá ake a tia ni mwaneweaki i nanon te Boki n Ara.’

E katabuaki Uean te botannaomata, are ngke e atongaki Arana ao a ruru iai iteran nako te aonaaba, ao e a roko nanona iai Newen te Kakannato ni kaotii baike a rabunaki ngkoa inanon Ana atatai ao ake a wene n raba inanon kaubwain Mwaakana. Ngaia ni koaua, rinanon korakoran Arana, te Mwaaka, te Kabanea n Tautaeka, te Kabanea n Rietaata, bon te tia tautaeka i aoia bwaai ni kabane ake i karawa nako ke i aon te aba.